Verbieden omdat het kan


Dit artikel verscheen eerder op Krapuul, 15 maart 2011

Het hoofddoekjesdebat krijgt vandaag weer een nieuwe impuls. In een interview door Kustaw Bessems in De Pers spreekt Tweede-Kamerlid Jeanine Hennis-Plasschaert (VVD) in navolging van Geert Wilders (PVV) zich uit voor een verbod op hoofddoekjes voor ambtenaren in een publieke functie en zegt dat wat haar betreft de vrijheid van godsdienst uit de Grondwet mag.

Dat laatste kinkt aantrekkelijk. Aan het volgen van een religie mogen geen rechten of plichten, laat staan voorrechten worden ontleend. Hennis noemt dat er al het recht op vergadering en vrijheid van meningsuiting bestaan en dat deze voldoende zou moeten zijn. Echter, de vrijheid om een levensovertuiging te kiezen en te beleven is meer dan een mening of het recht op samenkomst. Het geeft je de vrijheid anders te zijn dan de rest en je te onderscheiden. Religie reduceren tot een mening die je kunt delen met anderen doet tekort aan onze cultuurgeschiedenis. Het gaat erom wat de rol en positie van religie in onze samenleving is.

Bas Heijne over hoofddoekjes en vrijheid

De argumenten voor een verbod op het dragen van een hoofddoekje zijn tweeledig. Er wordt gesuggereerd dat het verbieden van een hoofddoekje recht zou doen aan het scheiden van kerk en staat, maar dit is schijn. Kerk en staat bestaan als instituten alleen bij de gratie van de mensen die ze bevolken. Je kunt geen werkbare staat of kerk creëren vrij van symbolen en uitdrukkingen van cultuur en levensovertuiging van die mensen. Een vrije samenleving is pas echt vrij als je je ook vrij kunt voelen en dat met elkaar kunt delen en koesteren; niet dat je in de pas van kerk of staat moet lopen die dicteert wat vrijheid is en wat niet.

Je kunt afdwingen dat een levensovertuiging niet dominant is en andere onderdrukt, maar dat is iets anders dan het verbieden van religieuze symbolen van een bepaalde religie. Vanwaar de willekeur als het gaat om grondrechten voor iedereen? Sommigen mensen vinden geluk in het beleven van een religie en waarom zouden ze dat niet mogen? Fanatiek en georganiseerd niet-geloven is eigenlijk al net zozeer een geloof, zeker als je naar het in Nederland populaire anti-islamisme kijkt. Is niet juist het verbieden van bepaalde religieuze symbolen van een bepaalde religie het bewijs van de verbondenheid van kerk en staat. Er is immers de gedoogpartij die het heeft over “judeochristelijke” traditie in Nederland en er op aanstuurt dat dit in de grondwet wordt verankerd en de Islam moet worden bestreden.

‘Toen ik begon in het Europees Parlement heb ik wel een tijd gedacht dat ik me ouwelijker moest kleden. Ik was 29 toen ik op de lijst kwam en er stond een vreselijk artikel in Trouw over: blond en van het schoolplein getrokken. Dat vond ik vreselijk. Droeg ik ineens een overslagrok met een plooi. Maar dat was volstrekt niet wie ik was.’ Jeanine Hennis-Plasschaert vandaag in De Pers

Ook wordt gezegd dat het hoofddoekje een symbool is voor vrouwenonderdrukking. Twee politieke partijen die staan voor vrijheid roepen het hardst om naar hun zeggen het symbool van onvrijheid te verbieden. Maar waarom wordt die discussie alleen gevoerd alsof vrouwenonderdrukking alleen voorkomt in niet-westerse cultuur en islam. Er zijn ook andere symbolen van vrouwenonderdrukking, zoals streng religieuze joodse vrouwen die zich kaalscheren en pruiken dragen. Of dat vrouwen achter mannen aan moeten lopen en als eigendom van de man worden beschouwd, waarmee hij kan doen wat hij wil. Nog steeds worden de rechten van vrouwen in Nederland vooral bepaald door de willekeur en macht van mannen.

Bij een schoonheidswedstrijd gaat het om het ideale vrouwenlichaam zoals de man dat graag ziet of zou zien. Zo min mogelijk kleding en zoveel mogelijk lichaam is een gangbaar schoonheidsideaal en een populaire levensovertuiging in onze cultuur. Het verbieden van een hoofddoekje of het dragen van religieuze kleding of versieringen is alleen maar een uitdrukking van macht en onderdrukking. Het bevrijdt de vrouw niet, net zo min als dat een vrouw vrij is wanneer ze zich conform de media trends uitdagend kleedt of mag kopen waar ze zin in heeft in een winkel naar eigen keuze. Sterker, het heeft helemaal niets met vrijheid te maken. Het is net zo een religieus dictaat, want het gaat er niet om hoe jij je voelt maar om wat anderen van en over jou denken en van jou verwachten en eisen.

Vemeer: Het meisje met de parel

Johannes Vermeer: Het meisje met de parel, circa 1665-1667

Uiteindelijk gaat het er in dit verhaal om wat er overblijft van je recht op een eigen identiteit. Onder het mom van veiligheid wordt er steeds meer geregistreerd van mensen door een overheid. Er wordt al volop gespeculeerd over etnische registratie, het verplicht opslaan van ieders DNA, toegang van de staat tot informatie van iedere burger, waar je je geld aan uit geeft, waar je je bevond. Niet omdat je verdacht bent, maar omdat iedereen een potentieel gevaar kan zijn. De mens wordt ontdaan van alles wat menselijk is en van iedere culturele identiteit en gereduceerd tot een bestand in een database, want dat maakt het registeren en controleren een stuk gemakkelijker. Een verbod op religieuze symbolen of culturele uitingen draagt hieraan bij.

Zonder uitvoerige persoonsregistratie is dit niet te handhaven. Wordt religieuze voorkeur straks een verplicht veld in ons biometrische paspoort? Als je de rol van religie in de samenleving wil beperken en dit wil kunnen handhaven moet je het niet in een wet of een paspoort op willen nemen. De politiek en met name een partij die zou staan voor vrijheid zou zich meer zorgen moeten maken over de vrijheid op zelfbeschikking en het recht op privacy, dan het weren van kledingstukken uit overheidsgebouwen.

Wltrrr gelooft alleen in mensen en hangt geen enkele religie aan. Religie wordt al eeuwenlang misbruikt voor misdaden tegen de mensheid. Door mensen, niet door boeken, kleding of muziekstukken.

Over wltrrr

No, I'm not Walter Benjamin. But I am interested in current affairs, framing, populism, spin. Also looking for more sarcasm, parodies and satire, politics, art. Alter ego of @wvdc
Dit bericht werd geplaatst in Media, Politiek, PVV en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Een reactie op Verbieden omdat het kan

  1. Mijn oma droeg altijd een hoofddoekje.Niemand die er wat van zei in de tram.
    Waar gaat het allemaal over

Reacties zijn welkom

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s