Erfafval


Geen onderwerp houdt de gemoederen zo bezig als Zwarte Piet, dus, met alle respect en verontschuldigingen, wordt dit onderwerp ook hier maar weer eens belicht. Het is een van die tradities, die maar niet uit de actualiteit willen verdwijnen. Gisteren meldde het Centrum voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed (VIE) dat men voornemens is het “Sinterklaasfeest met alle elementen die daar bij horen op de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland te plaatsen”. Inclusief Zwarte Piet dus. Het VIE heeft van het Ministerie van OCW de opdracht een lijst samen te stellen die wordt voorgedragen aan UNESCO. Prompt werd er enthousiast gereageerd op dit bericht door Nederlanders die een hekel hebben aan moslims, allochtonen en mensen die zich gediscrimineerd voelen en sinds kort de Hema boycotten. Sommige media berichtten zelfs dat dit een nederlaag was voor kunstenaar Quinsy Gario, die al jaren actie voert tegen een commerciële traditie die middels sprookjes en racisme erop gericht is zoveel mogelijk slecht geschreven poëzie, gadgets, snoep en plastic aan kinderen door te verkopen.

En toen kwam het dramatische bericht dat ook ’s lands bekendste kruidenier Zwarte Piet uit de schappen zou halen. Er circuleerden al geruchten dat naast de Hema ook Blokker, Bart Smit en InterToys Zwarte Piet zouden ‘boycotten’. Vergeet ISIS, de groeiende werkeloosheid of Ebola. Het land wordt pas echt bedreigd door mensen die in Zwarte Piet een belediging zien. Het werd nog dramatischer toen de stad Gouda aankondigde dat dit jaar geen Zwarte maar Gele Pieten tijdens de intocht van Sinterklaas zouden worden ingezet. Het regende natuurlijk weer verwensingen en bedreigingen en nog meer oproepen tot boycot op het Pro Patria-forum ‘Nederland mijn Vaderland’ op Feestboek. Het was een schande dat “van onze belastingcenten” Zwarte Piet van kleur veranderde. Je vraagt je soms af waarom er nog geen bestorming van het parlement heeft plaatsgevonden. Problemen als die van de Koerden of het schrappen van door de overheid betaalde thuiszorg verbleken bij zoveel onheil dat boven het land hangt als Zwarte Piet niet mag blijven.

Naast Sinterklaas en Zwarte Piet heeft het VIE ook andere vormen van immaterieel erfgoed voorgedragen aan de UNESCO voor een plekje op de lijst werelderfgoed. Carbidschieten, spijker poepen en het thuis opbaren van overledenen staan ook op de lijst van het VIE. Over dat laatste weet het VIE te melden: “Het is een nieuwe trend om overledenen weer gewoon thuis op te baren, net als vroeger. De afgelopen tien, twintig jaar hebben uitvaartondernemers daarvoor speciale koelelementen in hun aanbod, om zo het ontbindingsproces wat te kunnen afremmen.” En plotseling begrijp je waarom er in Nederland 100 miljard euro per jaar aan zorg wordt uitgegeven, bumperkleven populair is maar niet gezien wordt als cultureel erfgoed, er dag in dag uit op sociale media in gebrekkig Nederlands wordt gejammerd en geklaagd, en alles wat ruikt naar vernieuwing en geen massapubliek trekt of zou kunnen trekken wordt wegbezuinigd.

Wat is traditie? Wat is erfgoed? En wat daarvan vinden we zo belangrijk dat het een plek op de lijst van werelderfgoed verdient? Voor veel kinderen is Sinterklaas een enorme klootzak die hen jaar in jaar uit niet het gewenste product levert. Is het toejuichen van roofadel en sprookjesfiguren een traditie die we moeten koesteren? Er is aan de andere kant in Nederland vrijwel geen geschiedenis van de gewone mensen, behalve in de uitzonderlijke gevallen dat die de beleving van anderen prikkelen. Kinderen kennen nauwelijks de kinderliedjes van vroeger want onthouden is tegenwoordig een hele opgave. Streektalen zijn verdwenen, de verhalen en ervaringen van gewone Nederlanders om een beeld te geven van vroeger zijn nooit opgetekend laat staan bewaard. Wat wel wordt gekoesterd zijn tradities die we kunnen kunnen uitbaten. Zoals de Vierdaagse in Nijmegen, waar het voor het meeste publiek niet langer gaat om wandelen, maar om de kermis eromheen en de drank ertussen, met een enorme berg plastic afval na afloop. Soms zijn tradities heel lokaal, zoals de bloemencorso’s en de bedevaarten. Andere worden alleen nog maar een keer per jaar herdacht, omdat de traditie eromheen is verdwenen, zoals Urker dropwater, dat vroeger werd uitgedeeld aan de kinderen van de dagloners die de landen om Urk maaiden. Er wordt al lang niets meer gemaaid rondom Urk. Alles wat in Nederland boven het maaiveld uitsteekt is al lang verdwenen.

Dit stukje verscheen eerder op Krapuul, 9 oktober 2014.

Over wltrrr

No, I'm not Walter Benjamin. But I am interested in current affairs, framing, populism, spin. Also looking for more sarcasm, parodies and satire, politics, art. Alter ego of @wvdc
Dit bericht werd geplaatst in Cultuur en getagged met , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

4 reacties op Erfafval

  1. joost tibosch sr zegt:

    Met uitgebreide Klaaservaring heb ik de laatste decennia alleen steeds meer stralende gekleurde kindersnoeten gezien en steeds meer lol gekregen in die eigenaardige verstandhouding met steeds gekleurder volwassen Sinterklaasgelovigen. Geniet nu met volle teugen van een prachtig door media begeleide steeds multiculturelere Intocht met volgend verblijf in Nederland.
    Met mijn vaak trieste koloniale verleden weet ik maar al te goed hoe diep wonden geslagen zijn door koloniale overheersing. Natuurlijk was er dus in de laatste decennia ook hard Klaasingrijpen als kinderen, en zeker volwassenen, elkaar, zeker scheldend- Zwarte Piet noemen. In die laatste decennia met onze groeiende multiculturele maatschappij en groeiende vriendschap tussen Sint&Piet is dat wel sporadisch geworden. En in die maatschappij heb je nu eenmaal blanke en donkere elkaar steeds beter respecterende landgenoten, en geen rare groene of mensen met vegen..

    Waar ik me nu met name met vriend Piet aan erger is de van hen zo te verwachten Wilders- en Bosmapoging om dit geweldige kinderfeest, wat trouwens in gedrag en lied best veranderingen kon en kan verdragen, weer terug te willen als een blank Sinterklaasfeest met hun blanke Hollandse zo aanbeden koloniale VOC- en apartheidsideaal, Zo willen ze natuurlijk Zwarte Piet, zelfs wettelijk naar ik begrijp, weer terug in zijn door hen zo geminachte onmenselijke allochtonenrol, zoals ze alles weer die kant op willen sturen En dat verdient onze multiculturele maatschappij, die best nog beter kan, al lang niet meer. Dan ga ik pas om wille van al die gekleurde kindersnoeten pas echt protesteren !

    En het gekleurde kinderfeest is me heel wat meer waard dan welke lijst van Historisch Erfgoed dan ook!

  2. Appelvrouw zegt:

    Helaas wordt zelfs de traditie steeds verder afgepeld, piet werd een vrouwtje met een zak vol pepernoten. En toe de roe verdween waren er ook geen stoute kindertjes meer.
    Zelfs de liedjes worden nu zo aangepast dat we het begrijpen. Geen kaatsballen meer maar een toverdoos.
    Straks wordt het traditie om het hele jaar over traditie te bakkeleien.

    • joost tibosch sr zegt:

      Appelvrouw Volwassenen vergeten met hun generatiegelijk maar al te graag dat, als er de laatste decennia inderdaad van alles en nog wat afgepeld is, kinderen nog steeds onvergetelijke stralende kindersnoetjes blijven houden..waar je maar niet op uitgekeken raakt.en niet eens meer aan bakkeleien denkt. En volgens mij is het toch echt een kinderfeest!

      • Appelvrouw zegt:

        Dan maakt het ook niet uit of zwarte piet nog meedoet, volgens mij.
        Is de discussie zinloos (vind ik trouwens toch al).

Reacties zijn welkom

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s